งานพิมพ์มีปัญหา สีเพี้ยน จำนวนขาด ส่งช้า เคลมอย่างไร

ปัญหางานพิมพ์ส่วนใหญ่แก้ได้ถ้ามี 3 อย่าง คือ ใบเสนอราคาที่ระบุสเปค ปรู๊ฟที่อนุมัติเป็นข้อความ และรูปถ่ายหรือตัวอย่างงานที่เสีย ถ้างานออกมาต่างจากสิ่งที่อนุมัติ ร้านส่วนใหญ่ยินดีแก้ แต่ถ้าไม่มีหลักฐาน การเจรจาจะยากมาก

บทนี้แยกปัญหาที่พบบ่อยออกเป็น 2 กลุ่ม คือกลุ่มที่มักเคลมได้ และกลุ่มที่มักเป็นความรับผิดชอบของผู้สั่งเอง พร้อมขั้นตอนเคลมที่ใช้ได้จริง

ปัญหาที่พบบ่อยและใครรับผิดชอบ

ความรับผิดชอบขึ้นกับว่าต้นเหตุอยู่ที่ไฟล์ ปรู๊ฟที่อนุมัติ หรือการผลิต ถ้างานต่างจากปรู๊ฟที่อนุมัติ มักเป็นความรับผิดชอบของร้าน ถ้างานตรงปรู๊ฟแต่ไฟล์ผิดตั้งแต่ต้น มักเป็นความรับผิดชอบของผู้สั่ง

ปัญหา	ต้นเหตุที่พบบ่อย	มักเคลมได้ไหม
สีต่างจากปรู๊ฟที่อนุมัติชัดเจน	คุมเครื่องไม่ดี	มักเคลมได้
สีหม่นกว่าที่เห็นในจอ	ไฟล์เป็น RGB หรือไม่ได้ดูปรู๊ฟจริง	มักเคลมไม่ได้
คำผิด เบอร์โทรผิด	ไฟล์ต้นฉบับผิด และอนุมัติปรู๊ฟแล้ว	มักเคลมไม่ได้
กระดาษบางกว่าที่ตกลง	เปลี่ยนสเปคโดยไม่แจ้ง	มักเคลมได้ ถ้ามีสเปคในใบเสนอราคา
จำนวนขาดมาก	นับพลาดหรือเสียระหว่างผลิต	มักได้รับส่วนที่ขาดหรือหักเงิน
ไดคัทเบี้ยว ขอบขาวโผล่	ตั้งบล็อกไม่ตรง หรือไฟล์ไม่มีตัดตก	ขึ้นกับว่าไฟล์ถูกต้องหรือไม่
เคลือบลอก เป็นฟอง	ปัญหาการผลิต	มักเคลมได้
ส่งช้ากว่าวันที่ตกลง	คิวงานหรือปัญหาเครื่อง	ขึ้นกับเงื่อนไขที่ตกลง
ภาพแตก ไม่คม	ภาพความละเอียดต่ำ	มักเคลมไม่ได้

ตารางนี้เป็นแนวทางทั่วไป ผลจริงขึ้นกับเงื่อนไขที่ตกลงกับร้านแต่ละแห่ง จึงควรถามเงื่อนไขเคลมก่อนสั่งทุกครั้ง

เรื่องสี ปัญหาที่เข้าใจผิดบ่อยที่สุด

สีบนจอกับสีบนกระดาษไม่มีวันเหมือนกัน 100% เพราะจอใช้แสง (RGB) ส่วนงานพิมพ์ใช้หมึก (CMYK) สีสดมาก ๆ อย่างเขียวสะท้อนแสงหรือฟ้าสด จึงมักพิมพ์ออกมาหม่นกว่าจอ

สิ่งที่ช่วยได้

• ตั้งไฟล์เป็น CMYK ตั้งแต่เริ่มออกแบบ
• ถ้าสีแบรนด์สำคัญ แจ้งค่าสีให้ร้าน และถามว่าควรใช้สีพิเศษไหม
• ดูปรู๊ฟที่พิมพ์ออกมาจริง ไม่ใช่ดูแค่บนจอมือถือ
• เก็บงานล็อตก่อนไว้เป็นตัวอย่างสีให้ร้านเทียบในการสั่งซ้ำ

ต่อให้คุมดีแค่ไหน งานต่างล็อตหรือต่างกระดาษก็มีโอกาสสีต่างกันเล็กน้อย สิ่งที่ควรตกลงคือ "ต่างได้แค่ไหนจึงยอมรับ" ไม่ใช่คาดหวังว่าจะเหมือนทุกจุด

จำนวนขาดหรือเกิน

งานพิมพ์บางประเภทโดยเฉพาะกล่องและฉลาก อาจส่งจำนวนขาดหรือเกินจากที่สั่งเล็กน้อย เพราะมีของเสียระหว่างผลิต ร้านที่ดีจะบอกเงื่อนไขนี้ไว้ก่อน

• ถามว่าส่งขาดหรือเกินได้แค่ไหน และคิดเงินตามจำนวนจริงหรือจำนวนสั่ง
• ถ้าต้องการจำนวนขั้นต่ำแน่นอน เช่น ต้องใช้ครบ 1,000 ชิ้นพอดี ให้แจ้งร้านก่อน ร้านจะเผื่อให้
• ตรวจนับตอนรับของด้วยการนับสุ่มหรือชั่งน้ำหนักรวม

ขั้นตอนเคลมที่ใช้ได้จริง

แจ้งเร็ว แจ้งเป็นข้อความ แนบหลักฐาน และเสนอทางออกที่ต้องการ 4 อย่างนี้ทำให้การเคลมจบเร็วกว่าการโทรคุยโดยไม่มีหลักฐาน

1. หยุดใช้ของที่มีปัญหา อย่าเพิ่งแจกหรือติดสินค้า เพราะร้านอาจต้องดูของจริง
2. ถ่ายรูปให้เห็นปัญหาชัด วางเทียบกับปรู๊ฟที่อนุมัติ ถ้าเป็นเรื่องขนาดให้วางไม้บรรทัดคู่
3. แจ้งร้านเป็นข้อความ ระบุเลขใบเสนอราคาหรือเลขงาน วันที่รับของ ปัญหาที่พบ และจำนวนที่เสีย
4. เก็บตัวอย่างงานเสีย อย่างน้อยหลายชิ้น เผื่อร้านขอดู
5. เสนอทางออกที่ต้องการ เช่น พิมพ์ใหม่เฉพาะส่วนที่เสีย ลดราคา หรือคืนเงินบางส่วน
6. สรุปผลที่ตกลงเป็นข้อความ รวมถึงวันที่จะได้ของชุดใหม่

ส่วนใหญ่ร้านมีกำหนดว่าต้องแจ้งภายในกี่วันหลังรับของ ถ้าเลยกำหนด การเคลมจะยากขึ้นมาก

ถ้าตกลงกันไม่ได้

เริ่มจากคุยกับเจ้าของร้านหรือผู้จัดการโดยตรง ถ้ายังไม่จบ ช่องทางต่อไปคือหน่วยงานคุ้มครองผู้บริโภคหรือการปรึกษาทนาย แล้วแต่มูลค่างานและสถานะผู้ซื้อ

• สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) รับเรื่องร้องเรียนจากผู้บริโภค ส่วนผู้ซื้อที่เป็นธุรกิจจะร้องเรียนได้หรือไม่ ให้สอบถาม สคบ. โดยตรง
• งานมูลค่าสูงหรือมีสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร ควรปรึกษาทนายความ ดูหมวด lawyer

ในทางปฏิบัติ งาน B2B ที่ยังอยากสั่งต่อกันมักจบด้วยการพิมพ์ใหม่บางส่วนหรือลดราคาในรอบถัดไป การเก็บหลักฐานให้ครบคือสิ่งที่ทำให้คุณต่อรองได้

สัญญาณเตือนก่อนสั่ง

ปัญหาหลายอย่างเห็นสัญญาณได้ตั้งแต่ก่อนจ่ายมัดจำ ถ้าเจอหลายข้อพร้อมกัน ควรพิจารณาร้านอื่น

• ราคาต่ำกว่าร้านอื่นมาก แต่ไม่ระบุกระดาษและแกรม
• ไม่มีปรู๊ฟ หรือบอกว่า "ไม่ต้องดูหรอก เหมือนไฟล์แน่นอน"
• ขอโอนเต็มจำนวนก่อนเริ่ม และไม่มีที่ตั้งที่ตรวจสอบได้
• ชื่อบัญชีรับเงินไม่ตรงกับชื่อร้าน
• ไม่ยอมตอบเงื่อนไขเคลมเป็นข้อความ
• เร่งให้ตัดสินใจด้วยโปรโมชันที่หมดวันนี้

วิธีป้องกันไม่ให้เกิดซ้ำ

งานที่สั่งซ้ำเป็นรอบ ควรมีเอกสารมาตรฐานของตัวเองไว้ส่งร้านทุกครั้ง ปัญหาจะลดลงชัดเจน

• ไฟล์สเปคงาน 1 หน้า ระบุกระดาษ แกรม ขนาด งานหลังพิมพ์
• ตัวอย่างงานล็อตที่พอใจ เก็บไว้เป็นมาตรฐานสี
• รายการตรวจปรู๊ฟที่ใช้ซ้ำได้
• บันทึกสั้น ๆ ว่ารอบก่อนมีปัญหาอะไร แก้อย่างไร