ใบอนุญาตคลินิกกายภาพและนักกายภาพบำบัด ตรวจสอบอย่างไร

คลินิกกายภาพบำบัดต้องได้รับอนุญาตเป็นสถานพยาบาลตามพระราชบัญญัติสถานพยาบาล พ.ศ. 2541 จากกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) กระทรวงสาธารณสุข และคนที่ลงมือรักษาต้องมีใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบวิชาชีพกายภาพบำบัดจากสภากายภาพบำบัด

ต้องดูทั้ง 2 ชั้นคู่กัน เพราะคลินิกที่มีใบอนุญาตสถานที่ถูกต้อง ยังต้องให้คนที่มีใบอนุญาตวิชาชีพเป็นคนรักษาด้วย

ใบอนุญาตชั้นที่ 1: ของสถานที่

คลินิกกายภาพบำบัดเป็นสถานพยาบาลประเภทที่ไม่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน ตามพระราชบัญญัติสถานพยาบาล พ.ศ. 2541 ส่วนชื่อลักษณะและเงื่อนไขของคลินิกเป็นไปตามที่กฎกระทรวงกำหนด

ใบอนุญาตของสถานพยาบาลมี 2 ส่วน

ใบอนุญาต	ของใคร	หมายความว่าอะไร
ใบอนุญาตให้ประกอบกิจการสถานพยาบาล	เจ้าของกิจการ	สถานที่นี้ได้รับอนุญาตให้เปิดเป็นสถานพยาบาล
ใบอนุญาตให้ดำเนินการสถานพยาบาล	ผู้ดำเนินการ	มีผู้ประกอบวิชาชีพรับผิดชอบดูแลการให้บริการของสถานที่นี้

ผู้ดำเนินการต้องเป็นผู้ประกอบวิชาชีพที่มีคุณสมบัติตามที่กฎหมายกำหนด รายละเอียดสอบถามได้จากกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ

สำหรับสถานพยาบาลในกรุงเทพฯ ผู้ออกใบอนุญาตคือกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ ส่วนต่างจังหวัดโดยทั่วไปยื่นผ่านสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด

ใบอนุญาตชั้นที่ 2: ของนักกายภาพบำบัด

นักกายภาพบำบัดต้องมีใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบวิชาชีพกายภาพบำบัด ออกโดยสภากายภาพบำบัด ซึ่งตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติวิชาชีพกายภาพบำบัด พ.ศ. 2547

ใบอนุญาตมีอายุจำกัดและต้องต่ออายุตามเงื่อนไขที่สภากายภาพบำบัดกำหนด รายละเอียดสอบถามได้จากสภาโดยตรง

คนที่ทำงานในคลินิกไม่ได้เป็นนักกายภาพบำบัดทุกคน บางคลินิกมีผู้ช่วยที่ช่วยจัดเครื่องมือหรือดูแลความเรียบร้อย สิ่งที่ควรรู้คือใครเป็นคนประเมินและวางแผนการรักษาของเรา และคนนั้นมีใบอนุญาตหรือไม่

ดูอะไรที่คลินิก

สถานพยาบาลต้องแสดงใบอนุญาตไว้ในที่ที่ผู้ป่วยเห็นได้ ส่วนรายละเอียดการแสดงข้อมูลผู้ประกอบวิชาชีพเป็นไปตามที่กรมสนับสนุนบริการสุขภาพกำหนด

สิ่งที่ควรมองหาเมื่อไปถึง

1. กรอบใบอนุญาตสถานพยาบาลบนผนัง มักอยู่ใกล้เคาน์เตอร์
2. ชื่อสถานพยาบาลในใบอนุญาต ตรงกับชื่อบนป้ายหน้าร้านและบนใบเสร็จ
3. รายชื่อหรือรูปของนักกายภาพที่ให้บริการ
4. ชื่อและเลขใบอนุญาตของนักกายภาพที่ดูแลเรา ถ้าไม่เห็นให้ถามได้เลย

ถ้าถามแล้วได้คำตอบว่า "ใบอนุญาตอยู่ที่สาขาอื่น" หรือ "กำลังดำเนินการ" ควรตรวจสอบเพิ่มก่อนรับการรักษา

วิธีตรวจสอบย้อนหลัง

ถ่ายรูปชื่อและเลขที่ใบอนุญาตไว้ แล้วตรวจกับหน่วยงานผู้ออกใบอนุญาตโดยตรง

ตรวจอะไร	ตรวจที่ไหน
คลินิกเป็นสถานพยาบาลที่ได้รับอนุญาตหรือไม่	กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ ผ่านช่องทางที่กรมเปิดให้ตรวจสอบ
นักกายภาพมีใบอนุญาตที่ยังไม่หมดอายุหรือไม่	สภากายภาพบำบัด ผ่านช่องทางที่สภาเปิดให้ตรวจสอบ

ช่องทางและหมายเลขติดต่อล่าสุดควรดูจากเว็บไซต์ทางการของแต่ละหน่วยงาน ไม่ควรใช้เบอร์ที่ได้จากโฆษณาหรือแชต

บนหน้าร้านในเว็บเรา คลินิกที่ยืนยันข้อมูลแล้วจะแสดงสถานะใบอนุญาตตามที่คลินิกแจ้ง แต่ผู้ใช้ควรตรวจซ้ำกับหน่วยงานผู้ออกใบอนุญาตเสมอ

ร้านนวดที่ใช้คำว่ากายภาพ ต่างอย่างไร

ร้านนวดเพื่อสุขภาพอยู่ภายใต้พระราชบัญญัติสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ พ.ศ. 2559 ไม่ใช่สถานพยาบาล และพนักงานนวดไม่ใช่นักกายภาพบำบัด

การที่ป้ายเขียนว่า "นวดกายภาพ" หรือ "นวดแนวกายภาพ" จึงไม่ได้แปลว่าเป็นคลินิกกายภาพบำบัด ถ้าต้องการการรักษาและฟื้นฟูโดยนักกายภาพบำบัด ให้ดูใบอนุญาตสถานพยาบาลและใบอนุญาตวิชาชีพเป็นหลัก

ร้านนวดที่ได้มาตรฐานก็มีประโยชน์ในแบบของมัน ความต่างอยู่ที่ขอบเขตงานและกฎหมายที่กำกับ ไม่ได้แปลว่าแบบไหนดีกว่า เทียบละเอียดอยู่ใน กายภาพบำบัด vs นวด vs ไคโรแพรคติก ต่างกันอย่างไร

นักกายภาพถึงบ้าน ตรวจอย่างไร

กรณีบริการถึงบ้าน ให้ถามว่านักกายภาพสังกัดคลินิกหรือสถานพยาบาลใด แล้วตรวจทั้งสถานที่ต้นสังกัดและใบอนุญาตวิชาชีพของตัวนักกายภาพ ส่วนข้อกำหนดการให้บริการนอกสถานพยาบาลเป็นไปตามที่กรมสนับสนุนบริการสุขภาพและสภากายภาพบำบัดกำหนด

ขอให้นักกายภาพแสดงบัตรหรือใบอนุญาตในครั้งแรก และขอใบเสร็จที่ระบุชื่อผู้ให้บริการทุกครั้ง เอกสารนี้ใช้ทั้งตรวจสอบและเบิกประกัน

ขอบเขตงานของนักกายภาพบำบัด

นักกายภาพบำบัดประเมินและรักษาด้วยวิธีทางกายภาพ แต่ไม่สั่งจ่ายยาและไม่ฉีดยา การวินิจฉัยโรคและการสั่งตรวจภาพถ่ายรังสีเป็นงานของแพทย์

บางหัตถการมีเงื่อนไขว่าใครทำได้ตามขอบเขตวิชาชีพที่สภากายภาพบำบัดกำหนด เช่น การใช้เข็มคลายกล้ามเนื้อ (dry needling) ถ้าคลินิกเสนอหัตถการที่ไม่แน่ใจ ให้ถามว่าใครทำ มีใบอนุญาตอะไร และสอบถามสภากายภาพบำบัดได้

ร้องเรียนได้ที่ไหน

เรื่องสถานที่ร้องเรียนที่กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ เรื่องการประกอบวิชาชีพหรือจริยธรรมของนักกายภาพร้องเรียนที่สภากายภาพบำบัด ส่วนเรื่องสัญญาคอร์สและการคืนเงินปรึกษาสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ได้

ก่อนร้องเรียน ให้รวบรวมใบเสร็จ สัญญาหรือเงื่อนไขคอร์ส ภาพใบอนุญาต และบันทึกวันเวลาที่รับบริการไว้ให้ครบ